मुंबईच्या छत्रपती शिवाजी महाराज आंतरराष्ट्रीय विमानतळाने पुन्हा एकदा जागतिक स्तरावर अभिमानाचा क्षण निर्माण केला आहे. केवळ एकाच रनवेनं एका दिवसात तब्बल 1036 उड्डाणांची हाताळणी करून मुंबई विमानतळाने जगातील सर्वाधिक उड्डाणे हाताळणाऱ्या सिंगल-रनवे एअरपोर्टचा नवा विक्रम प्रस्थापित केला आहे.
या ऐतिहासिक कामगिरीमुळे मुंबई एव्हिएशन क्षेत्रात पुन्हा एकदा अव्वल क्रमांकावर पोहोचली आहे. एवढ्या मोठ्या प्रमाणात उड्डाणांची सुरळीत हाताळणी म्हणजे तंत्रज्ञान, परिपूर्ण समन्वय आणि उच्च प्रशिक्षित ATC टीमचे उत्तम उदाहरण असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.
मुंबई विमानतळ—जगातलं सर्वात व्यस्त सिंगल-रनवे एअरपोर्ट
मुंबई विमानतळाचा एकच रनवे प्रत्यक्षात तांत्रिक पद्धतीने दोन दिशांनी वापरला जात असला तरीही, तो अधिकृतपणे ‘सिंगल-रनवे ऑपरेशन’ म्हणून नोंदवला जातो.
या पार्श्वभूमीवर 1036 फ्लाइट्स हाताळणे हा जगातील इतर कोणत्याही विमानतळासाठी अभूतपूर्व विक्रम आहे.
एअरपोर्ट अधिकाऱ्यांच्या मते:
-
प्रत्येक 45 ते 50 सेकंदांमध्ये एक फ्लाइट टेकऑफ किंवा लँड होते
-
एका दिवसात 550 पेक्षा जास्त फ्लाइट टेकऑफ, तर जवळपास 486 फ्लाइट्स लँडिंग
-
वेळेचं काटेकोर पालन—On-Time Performance 90% च्या जवळ
ही कामगिरी जागतिक विमानवाहतूक क्षेत्रासाठीही प्रेरणादायी मानली जाते.
या विक्रमाचं महत्त्व काय?
मुंबई विमानतळ हा आधीपासूनच जगातील सर्वात व्यस्त विमानतळांच्या यादीत आहे. परंतु सिंगल-रनवे असल्यामुळे ऑपरेशन्स अधिक कठीण असतात.
यातही काही कारणं विशेष ठरतात:
✔ मुंबईचा वाढता हवाई वाहतूक भार
दररोज लाखो नागरिक देशांतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय प्रवासासाठी मुंबईवर अवलंबून आहेत.
✔ पायलट आणि एअर ट्रॅफिक कंट्रोल टीमची जागतिक दर्जाची कौशल्य
वेग, अचूकता, समन्वय आणि तांत्रिक कौशल्यामुळेच हा विक्रम शक्य.
✔ इन्फ्रास्ट्रक्चरचा उत्तम उपयोग
मर्यादित जागेत जागतिक दर्जाची उड्डाण हाताळणी.
✔ भारताच्या विमानवाहतूक क्षेत्रातील वाढ
भारत जगातील सर्वात वेगाने वाढणारी एविएशन मार्केट ठरत आहे.
भविष्यातील योजना
मुंबई विमानतळाचे व्यवस्थापन सांगते की:
-
हवाई वाहतूक आणखी वाढणार
-
नवीन तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवला जाणार
-
सुरक्षा प्रणाली अधिक अत्याधुनिक केली जाणार
नवी मुंबई विमानतळ सुरू झाल्यानंतर मुंबईवरील भार कमी होईल, परंतु सध्या मुंबई विमानतळाची ही पराक्रमी कामगिरी देशासाठी मोठा अभिमान आहे.




